Entelektüel Sermaye: Muhasebe-Finans Bilgisi Önem Kazanıyor

 

İş ve Yönetim Dergisi Köşe Yazısı Künyesi: Kızıl C. (2015). "Entelektüel Sermaye: Muhasebe-Finans Bilgisi Önem Kazanıyor", Türkiye İnsan Yönetimi Derneği (PERYÖN) Popüler Yönetim Dergisi, Nisan 2015, Sayı: 57, ss.12-13.

Citation: Kızıl C. (2015). "Entelektüel Sermaye: Muhasebe-Finans Bilgisi Önem Kazanıyor", (Intellectual Capital: Accounting-Finance Knowledge Is Gaining Importance), Türkiye İnsan Yönetimi Derneği - PERYÖN (Turkish Association of Human Management), Popüler Yönetim Dergisi, (Popular Management Journal), April 2015, Number: 57, pp.12-13.

  

Cevdet Kızıl

 

- İnsan Kaynakları Yönetimi’nden (İKY) Entelektüel Sermaye Yönetimine nasıl geçilebilir? Bu geçişte kimlere ne görevler düşüyor?

Entelektüel Sermaye Yönetimi, İnsan Kaynakları Yönetimi’ne (İKY) göre daha geniş açılı ve derin bir kavramdır. Dolayısıyla, yetenekli insan sermayesinin işletme bünyesine dahil edilmesi kadar, gelecek dönemlerde belirtilen insan sermayesinin firmada tutulması ve bilginin yeni çalışanlara transferi de kritik bir faktör olacaktır. Aynı zamanda, entelektüel sermaye yönetimine geçişte eğitim ve muhasebe-finansman bilgisiyle daha güçlü donatılmış personele ihtiyaç ön plana çıkacaktır. Aksi takdirde, yapısal sermayenin desteklenmesi ve iyileştirilmesi imkansız hale gelecektir. Geçiş sürecinde, işletmelerin daha teknoloji, yenilik ve esneklik odaklı olması da gerecektir. Bu geçişte özellikle işletme üst yönetimine, insan kaynakları yöneticilerine ve departman yöneticilerine büyük görevler düşecektir. Zira üst yönetim, insan kaynakları yöneticileri ile departman yöneticileri tarafından benimsenmeyen ve desteklenmeyen entelektüel sermaye yönetimine geçiş, çalışanlar tarafından da önemsenmeyecek ve benimsenmeyecektir. Sonuçta, entelektüel sermaye yönetiminin işletme politikası çerçevesinde ele alınması ve organizasyon vizyonuna entegre edilmesi şarttır.    

- Entelektüel Sermaye Yönetiminin olmazsa olmazları nelerdir?

Etkin bir Entelektüel Sermaye Yönetimi için, öncelikle entelektüel sermaye kavramına ve bileşenlerine iyi bir şekilde hakim olmak gereklidir. İnsan sermayesi, yapısal sermaye ve ilişki sermayesinden oluşan entelektüel sermaye kavramı çerçevesinde, doğal olarak tüm bu bileşenlerin doğru ve sağlıklı yönetilmesi önem arz edecektir. Başarılı bir entelektüel sermaye yönetimi için organizasyonda entelektüel sermayenin belirlenmesi ile tespiti, ölçülmesi ve raporlanması, firmada stratejik vizyonun belirlenmesi, işletmede yaratıcı fikirlerin desteklenmesi, bilgi veri tabanlarının oluşturulması, bilgi paylaşımının personel arasında sağlanması, Araştırma-Geliştirme (ARGE) faaliyetlerine önem verilmesi ile yatırım yapılması, entelektüel mülkiyet ve hakların korunması olmazsa olmazlardır.

- Entelektüel Sermaye yönetimine geçen şirketlerde ne gibi olumlu değişimler görülüyor?

Entelektüel Sermaye Yönetimine geçen şirketler için birçok olumlu değişim söz konusu olmaktadır. Bu değişimler firma piyasa değerinin ve reputasyonunun artması, işletmenin güçlenen finansal yapısının mali tablolara yansıması, şirket birleşme, stratejik işbirlikleri ve satın almalarında sağlanan avantajlar, daha düşük maliyetli ve iyi koşullarda kredi temini, yetenekli personelin istihdamı ve firmaya aidiyet duygusunun oluşması, rekabetçi avantajın yakalanması, tedarikçi ve müşterilerle ilişkilerin güçlendirilmesi, inovasyon kültürünün yerleştirilmesi, pazar ve müşterilerle ilgili kritik bilgilerin depolanması şeklinde listelenebilir.

- Şirketin her birimi entelektüel sermayesini artırmak için neler yapabilir?

Şirketin her biriminin entelektüel sermayesini arttırmak için seçebileceği opsiyonlar çeşitlidir. Öncelikle, birimler insan sermayelerini arttırmak için nitelikli, eğitimli, tecrübeli ve yeniliğe açık çeşitlilik arz eden personeli işe almalıdır. Aynı zamanda, çalışanlar sürekli eğitilerek ve tatmin edilerek, personel dönüşüm oranı azaltılmalıdır. Çalışanların know-how ve becerileri geliştirilmelidir. Ancak, insan sermayesi işletmelerce ancak kiralanabildiğinden, daha kalıcı olan yapısal sermayeye de önem verilmelidir. Yapısal sermaye bazında işletmeler teknolojik altyapılarını, veri tabanlarını, bilgi sistemlerini, yazılımlarını, marka ve patentlerini, fiziki varlıklarını iyi bir şekilde kurmalı, korumalı ve geliştirmelidir. Son olarak, ilişki sermayesi çerçevesinde sosyal sorumluluk faaliyetleri, sponsorluk girişimleri, müşteri ve tedarikçi ilişkileri ile ağlar (networkler) kuvvetlendirilmelidir.